Geslaagde Markt voor Klein Religieus Erfgoed


Op zaterdag 14 september werd in kloosterdorp Steyl bij Tegelen een Markt voor Klein Religieus Erfgoed gehouden. Dit evenement vormde een van de acties waarmee het driejarige Europese project Sociale Innovatie. Instandhouding klein Religieus Erfgoed wordt afgesloten. Door het regenachtige weer konden de meeste buitenactiviteiten niet doorgaan, maar binnen viel er genoeg te beleven voor de meer dan vijfhonderd belangstellenden.

Vanzelfsprekend was er volop documentatie over het Europese project en de talloze deelprojecten. Medewerkers van de betrokken organisaties gaven aan de hand van foto's, meegebrachte objecten en audiovisuele presentaties uitleg over de uitgevoerde werkzaamheden en de resultaten. Vragen werden niet alleen direct beantwoord, maar gaven vaak ook aanleiding tot uitvoerige gesprekken over het wel en wee van het klein religieus erfgoed in de eigen omgeving. Want als er iets is wat de 'liefhebbers' bindt, dan is het wel hun voorkeur voor de kleinschaligheid en hun interesse in de lokale rol en betekenis van kruisen, kapellen en meer.


De Stichting Kruisen en Kapellen Limburg (SKKL) was aanwezig met een uitgebreide stand. Hier liet de kruisen- en kapellengroep Venray zien hoe men, in het eigen restauratie-atelier, replica's maakt van corpussen en op andere manieren kruisen, beelden en kleine objecten herstelt en onderhoudt.


In een andere stand werd met vele objecten en attributen inzage gegeven in de herstelwerkzaamheden op de begraafplaats van Vlodrop. Daarbij werd op ludieke wijze getoond dat er nog veel geld nodig is om het werk te vervolmaken.


Verder waren er diverse collecties van kruisbeelden en andere kleine objecten van devotie te bewonderen.


In het Europese project hebben diverse sociale werkvoorzieningen een belangrijke rol gespeeld. Verschillende medewerkers lieten zien wat zij zoal in huis hebben. Er was veel belangstelling voor hun demonstraties van het aanbrengen van diverse vormen van voegwerk, het dekken van leien en het bewerken van mergel.


De Stichting Instandhouding Kleine Landschapselementen in Limburg (IKL) belichtte het onderhoud van het groen rond kruisen en kapellen. Beeldhouwer Armand Mathijs demonstreerde hoe op de klassieke manier een kopie van een (zwaar beschadigd) natuurstenen Mariabeeld wordt gemaakt.


Buiten was te zien hoe met behulp van een mobiele hijsinstallatie zware grafmonumenten kunnen worden hersteld en herplaatst. Verder waren diverse onderdelen van het unieke kloosterdorp Steyl te bezoeken. Daaronder het ketelhuis met stoommachine en het Missiemuseum, waar een foto-expositie toonde hoe enkele decennia geleden de huisbroeders vele devotieartikelen in serie vervaardigden.


In het Europese project hebben 26 organisaties uit vijf Nederlandse en Vlaamse provincies samengewerkt. Door de gezamenlijke inspanningen zijn in de afgelopen drie jaar talloze kruisen, kapellen, heiligenbeelden, Lourdesgrotten, kruiswegen, begraafplaatsen en andere vormen van klein religieus erfgoed vakkundig opgeknapt. Hiervoor zijn nieuwe samenwerkingsverbanden gevormd met onderwijsinstellingen, bedrijfsleven en vrijwilligers.

Om het klein religieus erfgoed (nog) bekender te maken bij het grote publiek en het beter te ontsluiten voor uiteenlopende doelgroepen, zijn niet alleen nieuwe wandel- en fietsroutes uitgezet. Een belangrijke stap waar elke geïnteresseerde zijn voordeel mee kan doen, is de ontwikkeling van de website Erfgoedkompas (www.erfgoedkompas.nl). Deze website, die tevens beschikbaar is in de vorm van een app voor mobiel gebruik in het veld,  brengt het klein religieus erfgoed letterlijk in kaart. Door een paar keer te klikken kan de gebruiker snel en gemakkelijk te weten komen waar zich kruisen, kapellen en Lourdesgrotten bevinden, hiervan foto's bekijken en (achtergrond)informatie raadplegen. Ook ideaal om zelf routes langs klein religieus erfgoed te plannen!